Broj 6.

bolesti ili se mogu koristiti generičke skale kojima se procjenjuje kvaliteta života i kod drugih oboljenja. Najčešće korišćen univerzalni upitnik je SF-36 (Short form-36), sa svim nedostacima generičkih upitnika (9). Prva studija koja je uključivala procjenu kvaliteta života oboljelih od MS je sprovedena 1993. godine primjenom za to dizajniranog upitnika, F-QoL-1 (Ferrans and Powers Quality of Life Index) (10). U svim domenima ispitivanja kvaliteta života, kod bolesnika od MS, pokazao se kao veoma pogodan MSQoL-54 (Multiple Sclerosis Quality of Life-54) specifični upitnik. On se sastoji od domena opšteg generičkog upitnika za kvalitet života SF-36 i dodatnih 18 pitanja specifičnih isključivo za bolesnike od MS, a koja spadaju u opšte kategorije ugrožavanja zdravlja, seksualne funkcije, zadovoljstva seksualnom funkcijom, opštim kvalitetom života, kognitivnom funkcijom, energijom, bolom i socijalnom funkcijom (11). Za procjenu fizičke onesposobljenosti oboljelih od MS najčešće se koristi EDSS (Kurtzkeova Proširena skala funkcionalne onesposobljenosti) (12). Za procjenu anksioznosti, kao čestog simptoma u MS, koristi se HARS (Hamiltonova skala za procjenu anksioznosti), te za depresiju HDRS (Hamiltonova skala za procjenu depresivnosti) (13, 14). Mjerenje kvaliteta života bolesnika sa MS utiče na bolje poznavanje uticaja bolesti na svakodnevni život oboljelih, na odabiranje najboljeg tretmana i na usklađivanje međusobnih ciljeva bolesnika i ljekara, te služi kao instrument praćenja napredovanja bolesti, efikasnosti tretmana ili kao prognostički faktor (15).

U tekstu koji slijedi prikazani su rezultati istraživanja kvaliteta života u MS, i najznačajniji demografski i klinički parametri identifikovani tim istraživanjima koji imaju uticaj na svakodnevicu oboljelih ljudi.

2.1. Bol

Bol je kao opterećavajući i čest simptom u MS u ranijim istraživanjima kvaliteta života zanemarivan, tako da su i bolesnici i ljekari malo obraćali pažnju na ovaj simptom (16, 17, 18, 19). U novije vrijeme primjenom specifičnih upitnika, ovaj simptom je uvršten pored zamora i psiholoških poremećaja, u ispitivanja kvaliteta života, i značajno je da je identifikovan kao faktor koji bitno utiče na kvalitet života oboljelih od MS (11).

2.2. Zaposlenost

Uticaj zaposlenosti na kvalitet života je ispitivan u nekoliko studija i pokazano je da je bez obzira na formu bolesti, nezaposlenost značajno uticala na sniženje skorova kvaliteta

Pages: 1 2 3 4 5 6 7 8


O časopisu Neurovesti

„Neurovesti“ predstavljaju elektronsku publikaciju Društva mladih neurologa Srbije sa besplatnim pristupom preko web-adrese www.neurovesti.org, i dinamikom objavljivanja na mesečnom nivou.

Opširnije

Kalendar dešavanja
<< Dec 2021. >>
MTWTFSS
29 30 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31 1 2
NOVO – Škola epilepsija – “Lečenje epilepsije vođeno etiologijom”
pratite-dns