Broj 10.

Da bi se definisala kao izolovani sindrom, apatija mora biti primarno stanje, što podrazumeva da su isključeni komorbiditeti, prvenstveno depresija i demencija. Marin je predložio dijagnostičke kriterijume koji podrazumevaju sniženo ciljno- orijentisano ponašanje, sniženu ciljno- orijentisanu kogniciju i sniženo emocionalno angažovanje (31). Modifikacija ovih kriterijuma od strane Starksteina i Leentjensa (32) danas se najčešće koristi.

Apatija u PB i neurodegenerativnim bolestima često se javlja udruženo sa kongitivnim deficitom. U kliničkim istraživanjima apatija se konzistentno povezuje sa padom postignućima egzekutivnih funkcija, verbalne i kategorijalne fluentnosti i pamćenja (33). Apatija, kognitivno propadanje i halucinacije javljaju se češće i ranije u hipokinetskom obliku PB (34).

Postoji značajno preklapanje simptoma apatije i depresije u PB. Prevalencija apatije u PB kreće se između 17 i 70% (33, 35) u studijama koje porede obolele od PB i zdrave kontrole. U studiji beogradske grupe (36) u kohorti od 360 obolelih od PB apatija bez depresije registrovana je kod 23% obolelih, kod 4,4% konstatovana je depresija bez apatije, dok je depresija sa simptomima apatije nađena kod 37%.

Patogeneza apatije u PB nije potpuno rasvetljena. Verovatno se radi o više procesa koji dovode do sniženja dopaminergičke transmisije i oštećenja prefrontalne kore, što se klinički manifestuje kao apatija (37). Tako snižena koncentracija dopamina u supkortikalnim strukturama sive mase ima za posledicu sniženu toničku stimulaciju kore frontalnog orbitofrontalnog režnja, što dovodi do disfunkcije motivacionih mehanizama. Neurodegenerativni procesi u PB zahvataju dopaminergičke strukture kao što su strijatum, frontalni režanj i prednja cingulatna kora dovodeći do poremećaja funkcije prednjeg cingulatnog kruga (38), što se klinički manifestuje kao apatija. Neki autori povezuju olfaktornu disfunkciju, prisutnu kod 80- 90% obolelih od PB, i apatiju zbog preklapanja kortikalne prezentacije olfaktivnih funkcija u limbičkim i paralimbičkim arejama mozga (39). Neki autori smatraju da se apatija javlja reaktivno zbog progresivne bolesti i posledične fizičke onesposobljenosti (33).

Studije funkcionalnog imidžinga (40) pokazuju da snižen metabolizam desnog lateralnog orbitofrontalnog režnja, donjeg lateralnog prefrontalnog korteksa i zadnjih režnjeva malog mozga snažno koreliraju sa apatijom i depresivnošću obolelih od PB. Međutim, studije strukturnog imidžinga u kojima je korišćena voxel- based morfometrija(41) nisu našle atrofiju korteksa ovih struktura, već gubitak bele mase. U tom slučaju, depresija i apatija u PB ne bi bili simptomi povezani sa oštećenjem diskretnih anatomskih struktura, već se javljaju kao rezultat oštećenja kortiko- supkortikalnih neuronskih krugova.

Anksiozni poremećaji

Anksioznost se često javlja i pre razvoja motornih znakova PB, te je neki autori smatraju za nezavisni faktor rizika za PB(42). Prevalencija anksioznih poremećaja kod obolelih od PB u istraživanjima kreće se između 5% (43) i 70% (44), u proseku 25% i 30% (45-47).

Klinički se anksioznost manifestuje kao neizvesnost i isčekivanje, strah i zabrinutost. Najčešći anksiozni poremećaji u PB su panični ataci, generalizovani anksiozni poremećaj i socijalna fobija (45, 47).

Anksioznost značajno pogoršava motorne znake i simptome PB (48, 49), povezana je sa poremećajima hoda i diskinezijama (50, 51) i fluktuacijama odgovora na levodopu (49, 52). Anksioznost i depresivnost karakteristični su za „nemotorni off“ period, kada zbog privremenog prestanka dejstva levodope dolazi do pogoršanja nemotornih simptoma PB (53, 54). „Nemotorni off“ se uglavnom javlja istovremeno sa „motornim off“, kada iz istog razloga dolazi do pogoršanja motornih znakova (53, 55).

Pages: 1 2 3 4 5


O časopisu Neurovesti

„Neurovesti“ predstavljaju elektronsku publikaciju Društva mladih neurologa Srbije sa besplatnim pristupom preko web-adrese www.neurovesti.org, i dinamikom objavljivanja na mesečnom nivou.

Opširnije

Kalendar dešavanja
<< Jan 2022. >>
MTWTFSS
27 28 29 30 31 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 1 2 3 4 5 6
NOVO – Škola epilepsija – “Lečenje epilepsije vođeno etiologijom”
pratite-dns